Öztürk’ün çalışması: 43 hissede 2,4 trilyon liralık değer kaybı

YENİ Parti Bursa Milletvekili Hasan Öztürk’ün hazırladığı çalışma, borsada bazı hisselerde yaşanan sert değer kayıplarını gündeme taşıdı. Öztürk’ün çalışmasına göre, 31 Ağustos-25 Eylül 2026 döneminde incelenen 43 şirketin toplam piyasa değeri yüzde 62,8 geriledi. Hesaplamaya göre söz konusu dönemdeki toplam değer kaybı 2,4 trilyon lirayı aştı.

Çalışmada şirketlerin zirve fiyatları, piyasa değerleri ve bilanço özkaynaklarına göre fiyatlamaları karşılaştırıldı. Buna göre, BIST 100 endeksinin yaklaşık yüzde 10 gerilediği dönemde, incelenen 43 hissenin toplam piyasa değerindeki düşüş endeksin kaybının oldukça üzerinde gerçekleşti.

43 şirketin piyasa değeri 79,34 milyar dolardan 29,52 milyar dolara geriledi

Öztürk’ün çalışmasında yer alan verilere göre, 31 Ağustos’ta 79,34 milyar dolar olan 43 şirketin toplam piyasa değeri, 25 Eylül’de 29,52 milyar dolara düştü.

Böylece toplam piyasa değeri 49,82 milyar dolar azaldı. Çalışmada kullanılan 48,5 liralık dolar kuru üzerinden yapılan hesaplamada bu düşüş yaklaşık 2 trilyon 416 milyar liraya karşılık geldi.

Aynı dönemde BIST 100 endeksi 14.334 puandan 12.899 puana geriledi. Endeksteki düşüş yaklaşık yüzde 10 olurken, çalışmaya dahil edilen şirketlerin toplam piyasa değerindeki gerileme yüzde 62,8 olarak hesaplandı.

Çalışmada, söz konusu şirketlerin BIST 100 ile aynı oranda değer kaybetmesi durumunda toplam piyasa değerlerinin 71,4 milyar dolar seviyesinde olacağı belirtildi. 25 Eylül’deki toplam piyasa değeri ise 29,52 milyar dolar olarak hesaplandı. Aradaki fark 41,88 milyar dolar oldu.

En yüksek kayıp Katılımevim’de

Çalışmadaki hesaplamalara göre 31 Ağustos-25 Eylül döneminde dolar bazında en yüksek piyasa değeri kaybı Katılımevim’de gerçekleşti. Şirketin piyasa değerindeki düşüş 7,21 milyar dolar olarak hesaplandı.

Katılımevim’i 6,32 milyar dolarlık kayıpla Destek Finans Faktoring, 4,53 milyar dolarla Hedef Holding izledi. Özata Denizcilik ve Odine Solutions’da ise yaklaşık 3,99’ar milyar dolarlık piyasa değeri kaybı hesaplandı.

Bu beş şirketteki toplam kaybın yaklaşık 26 milyar dolara ulaştığı, bunun da çalışmada hesaplanan toplam kaybın yüzde 52,3’üne karşılık geldiği belirtildi.

Bazı hisselerde zirveden düşüş yüzde 90’ı aştı

Çalışmada şirketlerin 25 Eylül’deki fiyatları ile daha önce gördükleri en yüksek fiyatlar da karşılaştırıldı.

Bu hesaplamaya göre Hedef Holding’de zirveden düşüş yüzde 97,1, Kiler Holding’de yüzde 96,4, LDR Turizm’de yüzde 93,9 ve Odine Solutions’da yüzde 92,2 oldu. Kontrolmatik Teknoloji’de ise zirveden düşüş yüzde 88,9 olarak hesaplandı.

Hedef Holding açısından bakıldığında, zirve fiyatı üzerinden 100 lira olarak hesaplanan hisse değerinin 25 Eylül itibarıyla yaklaşık 2,9 liraya gerilediği görüldü.

Çalışmada yer alan 43 hissenin tamamının, kendi zirve fiyatlarının yüzde 50’den fazla altında bulunduğu belirtildi. 12 hissede zirveden kayıp yüzde 80’i, dört hissede ise yüzde 90’ı aştı.

Zirve piyasa değerleriyle 5,79 trilyon liralık fark

Öztürk’ün çalışmasında, şirketlerin farklı tarihlerde ulaştıkları en yüksek piyasa değerlerinin toplamı da hesaplandı. Buna göre zirve piyasa değerlerinin toplamı 148,9 milyar dolar olurken, 25 Eylül’deki toplam piyasa değeri ile arasındaki fark 119,38 milyar dolar olarak hesaplandı.

Çalışmada kullanılan kur üzerinden bu farkın yaklaşık 5 trilyon 790 milyar liraya karşılık geldiği belirtildi.

Ancak şirketlerin zirve fiyatlarına farklı tarihlerde ulaşmış olması nedeniyle bu rakamın tek bir dönemde gerçekleşen toplam kaybı ifade etmediği, ayrı ayrı zirve değerleri ile 25 Eylül’deki değerler arasındaki farkı gösterdiği vurgulandı.

Bazı şirketlerde piyasa değeri özkaynakların oldukça üzerinde

Çalışmanın bir diğer bölümünde şirketlerin piyasa değerleri ile bilanço özkaynakları arasındaki ilişki incelendi.

25 Eylül verilerine göre piyasa değerinin defter değerine oranı Özata Denizcilik’te yaklaşık 34 kat, Destek Finans Faktoring ve Işıklar Enerji’de yaklaşık 26 kat, Anel Elektrik’te ise yaklaşık 23 kat olarak hesaplandı.

Şirketlerin zirve fiyatları üzerinden yapılan hesaplamada ise bu oran Odine Solutions’da yaklaşık 173 kata, Hedef Holding’de 167 kata ve Destek Finans Faktoring’de 89 kata ulaştı.

Söz konusu oranların tek başına şirketlerin gerçek değerine ilişkin kesin bir ölçüt olmadığı veya herhangi bir usulsüzlüğü kanıtlamadığı, ancak piyasa fiyatlarının bilanço özkaynaklarına kıyasla ne ölçüde farklılaştığını gösterdiği belirtildi.

900 milyar liralık fon büyüklüğüyle karşılaştırıldı

Öztürk’ün çalışmasında ayrıca 131 fon için belirtilen toplam 900 milyar liralık büyüklük de karşılaştırmaya dahil edildi.

Buna göre 31 Ağustos-25 Eylül döneminde 43 şirkette hesaplanan piyasa değeri kaybı, söz konusu fonların toplam büyüklüğünün yaklaşık 2,68 katına ulaştı. Şirketlerin ayrı ayrı zirve değerleri ile 25 Eylül değerleri arasındaki fark ise 900 milyar liralık fon büyüklüğünün yaklaşık 6,43 katı olarak hesaplandı.

Çalışmada yer alan veriler, incelenen hisselerdeki piyasa değeri değişimini ortaya koyarken, kaybın hangi yatırımcı gruplarına ne ölçüde yansıdığına ilişkin bir dağılım sunmuyor. Bu konuda daha ayrıntılı bir değerlendirme yapılabilmesi için yatırımcı bazındaki işlem kayıtlarının incelenmesi gerekiyor.